• Επόμενες παραστάσεις σε σχολεία:

    11/4 στο Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας και την Κοινότητα ΚΕΘΕΑ εν Δράση στις Φυλακές Κορυδαλλού
    18/4 ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΦΥΛΑΚΩΝ ΑΥΛΩΝΑ
    25/4 ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ
  • Ελεύθερος Τύπος 11-2-2013
  • Approaching the Other and redefining multiculturalism

    Approaching the Other and redefining multiculturalism

    Approaching the Other and redefining multiculturalism More than 30 immigrants were recently washed up dead on their way to Greece, a young Pakistani was murdered in Athens simply because of his skin color, Hassan Mekki -one of the hundreds immigrants who have come across with racist violence- has still fresh the scars and the wounds…

  • Αφίσα παράστασης
  • «Εκάβη» από την Αλβανία

    «Είναι μια τραγωδία που ταιριάζει στην Ελλάδα, διότι όλοι εκπτωτοι είμαστε σε αυτήν», σημειώνει ο Ενκε Φεζολάρι, που σκηνοθετεί το έργο

    ΤΗΣ ΙΩΑΝΝΑΣ ΚΛΕΦΤΟΓΙΑΝΝΗ

    Η «Εκάβη» είναι μια τραγωδία αφίξεων και αναχωρήσεων, όπως η ζωή που ζούμε. Οπου άνθρωποι έρχονται από άλλες πατρίδες για να πάνε σε άλλες. Κανείς δεν μένει πουθενά, λέει ο Ενκε Φεζολάρι, ο Αλβανός «αδελφός», που ρίχνει βουτιά στα βαθιά, δοκιμαζόμενος στην «Εκάβη» του Ευριπίδη με ένα θίασο μεταναστών.

     Η παράσταση κάνει πρεμιέρα στο «Θησείον» στις 4 Φεβρουαρίου, στο πλαίσιο του «Φεστιβάλ Πολιτισμών» του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ενταξης Υπηκόων Τρίτων Χωρών.

    «Το όνειρό μου ήταν πάντα μια “Εκάβη” από την Αλβανία», αποκαλύπτει. Τη βρήκε στο πρόσωπο της κατά το ήμισυ Βορειοηπειρώτισσας, κατά το ήμισυ Αλβανίδας, Βέφας Ρέβη, ηθοποιού του Εθνικού Θεάτρου Αυλώνας, που επιστρέφει στη σκηνή έπειτα από μια δεκαετία, μιλώντας για πρώτη φορά ελληνικά. Γιος της (Πολύδωρας), στην πρόταση του Ενκε Φεζολάρι, είναι ο Στέφανος Μουαγκέ απ’ την Ουγκάντα. «Μια λευκή μάνα με γιο έγχρωμο. Λίγο από “Μυστικά και Ψέματα” του Μάικ Λι», λέει γελώντας ο σκηνοθέτης. Με Βλάχα μάνα και Βορειοηπειρώτη πατέρα, «επίσης μια μη καθαρόαιμη Αλβανίδα», είναι η Ανδρονίκη Μερτίρη, που εμφανίζεται με την τραγωδία στη σκηνή πρώτη φορά. Ο μοναδικός Ελληνας της παράστασης, ο Κωστής Σειραδάκης, υποδύεται όλους τους Ελληνες της τραγωδίας, καταλήγοντας στο στίχο του Σεφέρη απ’ το «Μυθιστόρημα».

    «Είναι μια τραγωδία που ταιριάζει στην Ελλάδα, διότι όλοι έκπτωτοι είμαστε σε αυτήν. Χάσαμε τα πάντα και δεν έχουμε πλέον τίποτα να χάσουμε. Οπως και η Εκάβη, που έχει θάψει όλα τα παιδιά της. Γι’ αυτό και η γυναίκα αυτή θα μπορούσε να είναι από τη Συρία ή από την Ελασσόνα».

    Διαχρονικά, αλλά και σήμερα -ειδικά σήμερα-, ποια είναι η Εκάβη; «Η Hecu-ba ή Ecuba ή Εκάβη είναι μια μάνα. Είναι και μια χώρα, αλλά και μια μετανάστρια από το Μπαγκλαντές. Μια Σύρια πρόσφυγας, μια Ελληνίδα από την Ελευσίνα, από τη Δραπετσώνα. Είναι όλοι εμείς, οι ξένοι και οι δικοί μας», απαντά ο ταλαντούχος σκηνοθέτης, που προτίμησε την «Εκάβη» από τις «Τρωάδες», επειδή περιέχει πιο έντονα το ζήτημα του ξένου. «Οι έννοιες που συνδέονται με το μεταναστευτικό πρόβλημα, όπως φιλοξενία, άσυλο, ικεσία, είναι πιο καθαρές στην “Εκάβη”», εξηγεί. «Το σώμα του γιου της τραγικής μάνας το ξεβράζει η θάλασσα.

    Σήμερα πόσα σώματα ανθρώπων ξεβράζει η θάλασσα στο ίδιο πέλαγος;» μας ρωτά ο σκηνοθέτης, που ανακαλύπτει με αποστροφή τραγικές συμπτώσεις στις δημοκρατίες του 5ου αιώνα π.Χ. και του 2013: «Τότε μαινόταν ο Πελοποννησιακός Πόλεμος. Σήμερα βρισκόμαστε στη δίνη ενός καπιταλιστικού πολέμου που δεν αφήνει τίποτα όρθιο», τονίζει.

    Η «Εκάβη» πήρε «προβάδισμα» συντριπτικό για έναν ακόμα λόγο: «Παίζει ένα πολύ περίεργο παιχνίδι ο Ευριπίδης. Ο ξένος, η Εκάβη, συμμαχεί με τον Αγαμέμνονα. Θύμα και θύτης συνεργάζονται. Και η Εκάβη γίνεται κάποια στιγμή θύτης. Ποιος είναι ο βάρβαρος και ποιος είναι ο Ελληνας, αλήθεια; Είναι ένα ερώτημα ανοιχτό στην τραγωδία».

    Θέλει με την παράστασή του να σχολιάσει τη σκληρή επικαιρότητα; «Είδαμε το φέρετρο του άγρια δολοφονημένου Πακιστανού. Ομως αυτό δεν ξέρω αν μπορείς να το δείξεις στη σκηνή. Η ζωή μάς έχει ξεπεράσει προ πολλού, κάνοντας τέχνη και τραγωδία», παραδέχεται.

    Ο Ενκε Φεζολάρι μιλά συχνά για τη δική του Τροία, «μια πατρίδα, ένα οχυρό που δέκα χρόνια πάλευε με νύχια και με δόντια να κρατηθεί», και που εμφανίστηκε με άλλο πρόσωπο στον ίδιο: «ως Τείχος του Βερολίνου» ή «αγάλματα του Λένιν και του Στάλιν, βορά στο πλήθος». «Η δική μου Τροία είναι η Αλβανία», καταλήγει. «Θέλω να μιλήσω για το Ιλιον που δεν υπάρχει πια, για το Ιλιον που καθένας από εμάς κρύβει στην ψυχή του. Γι’ αυτόν το λόγο στο τέλος παραβάλλω τον Καβάφη».

    Η παράσταση τελειώνει με το τελευταίο κεφάλαιο από το «Μυθιστόρημα» του Σεφέρη: «Εδώ τελειώνουν τα έργα της θάλασσας. Τα έργα της αγάπης […] Ας γυρίσουν προς το έρεβος τα κεφάλια των θυμάτων. Εμείς που τίποτε δεν είχαμε θα τους διδάξουμε τη γαλήνη». «Ηθελα να τελειώνουμε με τους συγκεκριμένους στίχους, γιατί έχουν όλη τη θάλασσα που εμπεριέχει και η “Εκάβη” και η ζωή… Για τη θάλασσα στην οποία ψυχές χάνονται, άνθρωποι σκυλοπνίγονται για μια καλύτερη ζωή».

    Συνήθως οι δουλειές του Ενκε Φεζολάρι ηλεκτρίζονται από τολμηρές μουσικές επιλογές. Η εξαίρετη «Παρέλαση» της Αναγνωστάκη, που επαναλαμβάνεται, καταλήγει σε Τσιτσάνη ύστερα από πολυφωνικά αλβανικά αλλά και φινλανδέζικα κομμουνιστικά εμβατήρια.

    Στην «Εκάβη» δεν θα υπάρχει καμία μουσική υπόκρουση, ξεκαθαρίζει. Ο τραγικός όμως στίχος εμβολίζεται από ασυνήθιστα Χορικά. Η Εκάβη μοιρολογεί με αλβανικό μοιρολόι γάμου και μοιρολόι νεκρού. Ο γιος της τραγουδά ένα παραμύθι για ένα «παιδί που ψάχνει να πάει στο φεγγάρι» στα ουγκαντέζικα.

    Στην παράσταση γίνεται ακόμα και χρήση μασκών: «Παρελαύνουν πολλά στοιχεία από ανεβάσματα που έχουμε δει σε κλειστούς ή ανοιχτούς χώρους». Είναι μια παράσταση, προσθέτει ο Φεζολάρι, στην οποία οι ηθοποιοί «μιλάνε εξ ονόματος του ανωνύμου πλήθους. Αν και τώρα πια δεν ισχύει “το είμαστε όλοι μετανάστες”. Τώρα το παιχνίδι είναι πιο άγριο και τραγικό.

    Οπως στις τραγωδίες, είμαστε κι εμείς μιάσματα. Ολοι. Και οι Ελληνες και οι ξένοι, που, περπατώντας στο δρόμο, κοιταζόμαστε με καχυποψία. Ετσι κι αλλιώς, σε μια εποχή που ψάχνουμε στα σκουπίδια για να φάμε και κρυώνουμε σε σπίτια παγωμένα, για ποια αξιοπρέπεια και για ποιες αξίες μπορούμε να μιλήσουμε; Τώρα υπάρχει οργή. Οργή Διός. Την επικαλούμαστε όπως και οι ήρωες στις τραγωδίες επικαλούνται και την οργή και τη θεία Δίκη».

     

    πηγή: Ελευθεροτυπία

  • Πρόβες
  • Στην παράσταση ακούγονται…

    * Αφρικανικό παραδοσιακό παραμύθι “Μusura” * Αφρικάνικο παραδοσιακό τραγούδι “Malaica” (“Άγγελέ μου”) * Απόσπασμα από το “Μυθιστόρημα” του Γεώργιου Σεφέρη * Δημοτική Αλβανική ποίηση “Για πού κίνησες να πας” (“Ku Je Nisur e do t’ vesh”) * Δημοτική Αλβανική ποίηση-Μοιρολόι Γάμου “Η Μάνα δε μ’ αφήνει”  (“Nuu me le nenaja”) * Αλβανικό ποίημα Κάτω Ιταλίας-Δημοτική…

  • Η έννοια του άλλου, του ξένου..

    Οι πρόβες αυτές είναι κάτι το ιδιαίτερο για μένα. Για πρώτη φορά κλήθηκα να ερμηνεύσω ένα ρόλο στα ελληνικά – και μάλιστα έναν ρόλο σαν αυτόν της Εκάβης, ρόλο απαιτητικό και διαχρονικό. Υπό την καθοδήγηση του Ένκε Φεζολλάρι, η οποία ήταν γεμάτη δημιουργικότητα, ιδέες και φαντασία και με την πλαισίωση μιας ομάδας ειδικών και της θεατρολόγου Ναταλί Μηνιώτη, έγινε δυνατή η κατανόηση της τραγωδίας του Ευριπίδη και η αντιπαραβολή της με τη σύγχρονη πραγματικότητα. Η έννοια του άλλου -του ξένου-, ο ξεριζωμός, η πτώση μιας βασίλισσας και η ικεσία της, η βαρβαρότητα είναι στοιχεία της τραγωδίας και την ίδια στιγμή επίκαιρα όσο ποτέ άλλοτε στη σύγχρονη Ελλάδα. Τέλος, η συνεργασία με ηθοποιούς, όπου ο καθένας έφερε διαφορετικές παραστάσεις και «κουβαλούσε» το δικό του πολιτιστικό υπόβαθρο στο σκηνικό χώρο, έκανε τις πρόβες ακόμα πιο ξεχωριστές, καταφέρνοντας να αναδείξει τον πλούτο και τις ιδέες του έργου στο έπακρο. Η ουσιαστική παρουσία των συναδέλφων μου σε αυτήν την προσπάθεια έγινε έμπνευση για μένα και διάθεση για δημιουργία, και για αυτό τους ευχαριστώ!

    Βέφη

  • Αδύναμος – Δυνατός

    Εδώ και βδομάδες, που βρισκόμαστε σε πρόβες μαζί με τα παιδιά για το ανέβασμα της Εκάβης του Ευριπίδη, είναι συνηθισμένο να οδηγούμαι, εξαιτίας του έργου και της σκηνικής επεξεργασίας του, σε σκέψεις και προβληματισμούς πάνω σε διάφορα ουσιαστικά ζητήματα ανθρώπινης ύπαρξης και συνύπαρξης. Σήμερα για παράδειγμα (14/1/2013), μετά την πρόβα, με απασχόλησε έντονα η έννοια του δίπολου αδύναμος-δυνατός. Είναι γεγονός πως στη θέση του αδύναμου μπαίνουμε όλοι εναλλάξ κάποια στιγμή είτε με την ιδιότητα του «από αλλού φερμένου», του ξένου, είτε με κάποια άλλη ιδιότητα, όχι τόσο προφανή κάθε φορά. Τελικά, κατά την άποψή μου, ο πολιτισμός έγκειται ακριβώς στο πώς θα συμπεριφερθείς κάθε φορά, όταν βρίσκεσαι στη μια ή στην άλλη θέση.

    Ανδρονίκη